Susze, podtopienia, coraz wyższe ceny wody – to już codzienność większości właścicieli domów w Polsce. Dlatego państwo uruchamia nowy program „Mikroretencja w domach i ogrodach”, który ma pomóc mieszkańcom zatrzymywać deszczówkę na swoich działkach. Dzięki niemu możesz dostać nawet do 8 000 zł zwrotu kosztów na zbiornik na deszczówkę i cały system jej zagospodarowania. W tym artykule wyjaśniamy prostym językiem, kto może skorzystać z programu, na co dokładnie można dostać pieniądze i jak się do tego przygotować.
Co to jest program Mikroretencja?
„Mikroretencja w domach i ogrodach” to ogólnopolski program dotacji zarządzany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, finansowany z funduszy europejskich FEnIKS 2021–2027. Jego celem jest wsparcie właścicieli domów w budowie przydomowych systemów gromadzenia i wykorzystywania wód opadowych i roztopowych. W praktyce oznacza to, że możesz dostać refundację zakupionych już zbiorników na deszczówkę, skrzynek rozsączających, studni chłonnych, pomp i całej towarzyszącej instalacji.
Kto może skorzystać z programu?
Z programu mogą skorzystać osoby fizyczne, które są właścicielami, współwłaścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości z budynkiem mieszkalnym – zarówno stałym, jak i sezonowym (np. domek letniskowy). Kluczowe jest, aby nieruchomość znajdowała się na terenie Polski oraz by inwestycja dotyczyła właśnie tej działki. W praktyce są to więc głównie właściciele domów jednorodzinnych i domków wypoczynkowych.
Wnioski nie są składane centralnie do NFOŚiGW, ale do właściwego dla Twojego miejsca zamieszkania Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Każdy WFOŚiGW publikuje własny regulamin i terminy naboru, ale opiera się na tych samych głównych założeniach programu.
Ile pieniędzy można dostać?
- Maksymalna kwota dofinansowania: do 8 000 zł na jedną nieruchomość.
- Poziom dofinansowania: do 90% kosztów kwalifikowanych.
- Pieniądze wypłacane są w formie refundacji – najpierw inwestujesz z własnych środków, potem składasz wniosek i otrzymujesz zwrot części kosztów.
Oznacza to, że jeśli zrobisz kompletny system retencji deszczówki za np. 9 000 zł brutto, realny koszt po dotacji może spaść Ci nawet do ok. 900 zł.
Jakie inwestycje obejmuje Mikroretencja?
Program obejmuje cały szereg elementów służących do gromadzenia i zagospodarowania deszczówki. Typowe przykłady to:
- Zbiorniki na deszczówkę (nadziemne, podziemne), o łącznej pojemności co najmniej 2 m³.
- Elementy instalacji doprowadzających wodę deszczową: rury, rynny, wpusty, przyłącza z dachów, podjazdów, tarasów, chodników.
- Systemy rozsączające i retencyjne w gruncie: studnie chłonne, skrzynki rozsączające, drenaże, niecki retencyjne, małe zbiorniki otwarte.
- Elementy do wykorzystania zmagazynowanej deszczówki: pompy, automatyka, linie kroplujące, zraszacze, hydranty ogrodowe.
Dofinansowane mogą być zarówno urządzenia, jak i niezbędne prace budowlano-montażowe (wykopy, podsypki, zasypki, odtworzenie nawierzchni).
Za jaki okres można rozliczyć koszty?
Bardzo ważna informacja: program obejmuje inwestycje już zakończone. Koszty kwalifikowane to wydatki poniesione od 1 lipca 2024 r., co oznacza, że jeśli już kupiłeś zbiornik i instalację po tej dacie, możesz wciąż starać się o refundację. Dniem zakończenia inwestycji jest wykonanie całości prac i posiadanie kompletu dokumentów potwierdzających montaż.
Nie można rozliczyć elementów, które otrzymały wcześniej dofinansowanie z innych programów NFOŚiGW lub WFOŚiGW, takich jak „Moja Woda”.
Jak wygląda procedura krok po kroku?
- Zaprojektuj instalację – określ, skąd zbierzesz wodę (dach, podjazd), gdzie ją zmagazynujesz i jak wykorzystasz na działce.
- Zrealizuj inwestycję – kup urządzenia, zleć montaż lub wykonaj go we własnym zakresie (zgodnie z regulaminem danego WFOŚiGW).
- Zbierz dokumenty – faktury, karty produktów, dokumentację zdjęciową, ewentualne protokoły odbioru.
- Złóż wniosek w odpowiednim WFOŚiGW – w formie elektronicznej lub papierowej, zgodnie z lokalnymi zasadami.
- Poczekaj na ocenę wniosku i podpisanie umowy, która jest równocześnie rozliczeniem inwestycji i podstawą wypłaty dotacji.
Dlaczego warto?
Dzięki programowi Mikroretencja możesz znacząco obniżyć rachunki za wodę, uniezależnić się częściowo od suszy i jednocześnie zabezpieczyć działkę przed podtopieniami. Dobrze zaprojektowany system zwróci się praktycznie po pierwszym sezonie w porównaniu do inwestycji bez dotacji. A dodatkowo podnosisz wartość swojej nieruchomości i działasz prośrodowiskowo, co w wielu gminach będzie coraz mocniej premiowane.